Pod koniec lat 70. bardzo ważnym tematem debaty publicznej stało się szwedzkie prawo sukcesyjne, które dawało pierwszeństwo mężczyznom. Postulowano zmianę tego stanu rzeczy, powołując się na równość kobiet i mężczyzn. Król Karol XVI Gustaw, tak jak wielu Szwedów, miał odmienne zdanie w tej kwestii. Uważał, że zmiana prawa sukcesyjnego jest sprzeczna z wielowiekową tradycją i nie powinna wejść w życie. Chciał, żeby jego jedyny syn, Karol Filip, zasiadł po nim na tronie. Parlament przegłosował jednak ustawę w 1979 roku i weszła ona w życie 1 stycznia 1980. Przez siedem miesięcy swego życia książę Karol Filip był następcą tronu, lecz – z powodu zmiany prawa – pierwsza w linii sukcesji znalazła się najstarsza córka Karola XVI Gustawa – Wiktoria.
Karol XVI Gustaw jest patronem wielu organizacji. Król pełni bardzo ważną rolę w promowaniu swego kraju poza jego granicami, między innymi wręcza Nagrodę Nobla we wszystkich dziedzinach (oprócz Pokojowej, którą wręcza król Norwegii).