Po badaniu podmiotowym (wywiad) i wstępnym badaniu ogólnym (stan ogólny, stan świadomości, ułożenie, budowa ciała, odżywienie, ogólny stan układu oddechowego, krążenia i innych) badający przystępuje do szczegółowego badania stanu neurologicznego: określa wygląd i budowę czaszki, obecność lub brak objawów oponowych, następnie bada się 12 par nerwów czaszkowych (wraz z oceną dna oka), tułów (m.in. odruchy brzuszne), kręgosłup, kończyny górne i dolne (wygląd, ruchy mimowolne, ułożenie, napięcie mięśniowe, ruchy bierne i czynne, siłę mięśniową, odruchy, zborność, czucie, ruchy naprzemienne), chód i równowagęHerman E: Diagnostyka chorób układu nerwowego. Warszawa: Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, 1982. .
Badanie nerwów czaszkowych Do diagnostki nerwów czaszkowych wykorzystuje się następujące techniki badania:
Nerw węchowy (I) – bada się sprawdzając odczuwanie zapachów osobno po dla każdego z nozdrzy.
Nerw wzrokowy (II) – jego prawidłową czynność określa się badając pole widzenia, reakcje źrenic, można go także zobaczyć na dnie oka za pomocą oftalmoskopu