Zwierzchnictwo Rzeki Oranje – istniejące w latach 1848–1854 terytorium, położone pomiędzy rzekami Oranje i Vaal, które znajdowało się pod kontrolą Wielkiej Brytanii, a następnie przekształcone zostało w Wolne Państwo Oranii.
8 października 1845 kapitan William Sutton został mianowany "brytyjskim rezydentem dla plemion żyjących na północny wschód od granicy (Kolonii Przylądkowej)". Sutton został 16 stycznia 1846 zastąpiony przez kpt. Henry'ego Douglasa Wardena, który zakupił farmę Bloemfontein w celu utworzenia stolicy nowego terytorium. W marcu 1849 Wardena zastąpił cywilny komisarz, którym był C. U. Stuart, jednak Warden pozostał rezydentem w Bloemfontein do lipca 1852.
Harry Smith proklamował brytyjskie Zwierzchnictwo Rzeki Oranje 3 lutego 1848. W październiku 1849 król Basuto, Moshoeshoe I, został zmuszony przez Brytyjczyków do podpisania nowego traktatu granicznego, nowa granica pomiędzy państwem Basuto i Zwierzchnictwem była znana jako Linia Wardena.