XVI wiek thumb|Duży wpływ na rozprzestrzenianie się wiary w rzekome żydowskie mordy rytualne miała historia Szymona z Trydentu (rycina z Norymbergi, 1479) Jak wskazuje Hanna Węgrzynek, duży wpływ na rozpowszechnienie się wśród chrześcijan w Polsce wiary w mordy rytualne popełniane przez Żydów odegrała popularyzacja wśród nich legendy o Szymonie z Trydentu. Pod koniec XVI wieku wspominał o niej m.in. Piotr Skarga w napisanych przez siebie Żywotach świętych (pierwsze wydanie w 1579, do połowy XVII w. książka miała aż dziesięć wznowień).

W 1531 król Zygmunt I Stary zabronił oskarżać Żydów zamieszkujących Wielkopolskę o morderstwa rytualne i znieważanie chrześcijaństwa. Dziewięć lat później papież Paweł III wydał bullę protekcyjną dla Żydów z Węgier, Czech i Polski, zwracając się do przeorów wszystkich zakonów, podkreślił bezzasadność oskarżeń o popełnienie mordu rytualnego, nakazywał jednocześnie zapewnienie starozakonnym ochrony. Jednocześnie monarcha polecił kierowanie ewentualnych spraw o popełnienie mordów rytualnych do sądów wyższych. Po procesie w Sochaczewie w 1556 zadecydowano, że będą one odbywać się tylko przed sądem sejmowym, w obecności króla.