Po 1989 w dalszym ciągu pisał na tematy kulturalne. W 1992 dołączył do redakcji „Gazety Wyborczej”. Publikował także w „Dzienniku Polska-Europa-Świat”, „Wprost” i „Polityce”. Był członkiem rady programowej stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita.
Był bratem Janusza Osęki i ojcem Piotra Osęki.
Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.
Odznaczenia i wyróżnienia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (2011)Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 17 marca 2011 r. o nadaniu orderów i odznaczeń () Nagroda „Miesięcznika Literackiego” za książkę Poddanie Arsenału: o plastyce polskiej 1955–1970 (1971)
Wybrane publikacje Spojrzenie na sztukę, Wiedza Powszechna, Warszawa 1964. Styl „expo”, PWN, Warszawa 1970. 100 najsłynniejszych obrazów (współautor z Jackiem Buszyńskim), Wiedza Powszechna, Warszawa 1971. Poddanie Arsenału: o plastyce polskiej 1955–1970, Arkady, Warszawa 1971. Mitologia artysty, PIW, Warszawa 1975. Sztuka z dnia na dzień, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1976. Współczesna rzeźba polska, Arkady, Warszawa 1977. Siedmiu słynnych malarzy, KAW, Warszawa 1978. Coś się kończy, coś się zaczyna, Czytelnik, Warszawa 1979. Kryzys sztuki i nadzieja, Komitet Kultury Niezależnej, Warszawa 1985. Siedem dróg sztuki współczesnej, KAW, Warszawa 1985. Jawa czy sen: felietony z lat 1989–1995,