Ochronka w Żyrardowie – ochronka mieszcząca się przy południowej pierzei ob. Placu Jana Pawła II w Żyrardowie, jedna z najstarszych instytucji socjalnych działających przy żyrardowskiej fabryce lnu, założona w 1875 r.
Historia Przyczyną powstania w Żyrardowie ochronki była chęć fabrykantów do sięgnięcia po rezerwy taniej siły roboczej w postaci niepracujących matek, co wiązało się z koniecznością zapewnienia przynajmniej częściowej opieki nad dziećmi z rodzin robotniczych; powstanie przedszkola fabrycznego zostało przyśpieszone przez wprowadzenie nowego ustawodawstwa fabrycznego ograniczającego skalę procederu pracy małoletnich w fabrykach. Zezwolenie na założenie w osadzie fabrycznej ochronki wydał gubernator warszawski w 1875 r.; do ochronki przyjmowano początkowo wszystkie zgłaszane dzieci od 3 roku życia; wraz ze wzrostem ilości zgłoszeń wprowadzono ograniczenia ilościowe (przyjmowano tylko jedno dziecko z rodziny robotniczej); ochronka była przewidziana na około 1 500 dzieci; przeciętnie w ciągu roku z ochronki korzystało ok. 1100 dzieci;