Z drugiej strony, jak stwierdziła Aneta Prymaka-Oniszk, również wśród nienależących do mniejszości, lecz ubogich i niewykształconych warstw społeczeństwa dało się zauważyć przyjazny stosunek do Sowietów.
Pierwszym zadaniem realizowanym przez władze sowieckie była depolonizacja okupowanego terytorium. Dokonano jej przez eksterminację przywódczych grup społeczeństwa polskiego: ziemiaństwa i inteligencji oraz masowe deportacje w głąb ZSRR, obejmujące setki tysięcy rodzin inteligenckich, wojskowych, policji i bogatszych rolników. Paradoksem było wywożenie obywateli polskich (w większości żydowskiego pochodzenia) z centralnej i zachodniej Polski zbiegłych we wrześniu 1939 r. na wschód w obawie przed represjami hitlerowskimi. W ten sposób w ciągu 21 miesięcy okupacji zostały zapoczątkowane, a często dokonane zmiany społeczne, kulturowe, ekonomiczne i narodowe. Ogromna część deportowanych – jak się ocenia około jednej trzeciej – nie powróciła już do krajuRoman Dzwonkowski SAC – Represje wobec polskiego duchowieństwa katolickiego pod okupacją sowiecką 1939-1941, w: Okupacja sowiecka ziem polskich 1939–1941, pod red. Piotra Chmielowca, Rzeszów – Warszawa, 2005, s. 139..