Roztwory pierwszego rodzaju Roztwory pierwszego rodzaju powstają wówczas, gdy składniki rozpuszczone są izomorficzne z rozpuszczalnikiem (osnową) – mają budowę podobną w takim stopniu, że może powstać jedna faza krystaliczna o zmiennym składzie chemicznym. Wspólna krystalizacja dwóch substancji A i B w całym zakresie ich stężeń (tworzenie roztworów stałych ciągłych) jest możliwe tylko w przypadku, gdy spełnione są tzw. reguły Hume’a-Rothery’ego – oba składniki mają: taką samą strukturę krystaliczna, podobne promienie atomowe/jonowe (różnica < 15%), podobną elektroujemność, podobną wartościowość.
Parametry sieci krystalicznej roztworu (np. wymiary komórki elementarnej) zmieniają się stopniowo wraz ze wzrostem zawartości A w B lub B w A.
thumb|left|Ziarna utwardzone dyspersyjnie thumb|left|Przesycanie na wykresie fazowym thumb|left|Roztwór stały pustowęzłowy (III rodzaju) Jeżeli wymienione kryteria Hume’a-Rothery’ego nie są spełnione, ze wzrostem udziału obcych atomów w węzłach sieci bardzo szybko rosną naprężenia wiązań. Dochodzi do sytuacji, w której dalszy wzrost stężenia nie jest możliwy w danych warunkach – powstaje roztwór stały graniczny (nasycony).