W postradzieckiej Rosji, pomimo że w Konstytucji Federacji Rosyjskiej pojawił się przepis o swobodzie przemieszczania się i przebywania, to jest on jednak częściowo martwy ze względu na kolizje prawne z ustawami i praktyką, np. stosowaną w Moskwie, gdzie zameldowanie się nie polega na zgłoszeniu tego do zarejestrowania, ale na otrzymaniu pozwolenia na podstawie decyzji administracyjnej.
Obowiązek meldunkowy w Polsce W Polsce występują co najmniej dwa obowiązki meldunkowe – cywilny i wojskowy.
Cywilny obowiązek meldunkowy Zameldowanie cywilne jest obowiązkiem ustawowym związanym z ewidencją ludności i dokumentami tożsamościUstawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności ().. Czynności meldunkowych dokonuje właściwy urząd gminy. Nie należy mylić zameldowania z pojęciem miejsca zamieszkania definiowanym przepisem art. 25 kodeksu cywilnego. Miejsce zamieszkania określa stan faktyczny (fizyczne stałe przebywanie osoby), podczas gdy meldunek oznacza stan prawny (uzależniony jest od dopełnienia określonej formalności w urzędzie).
Ustawa o ewidencji ludności nakłada na osoby przebywające na terytorium Polski następujące obowiązki: