Nowizna (oryg. ros. Нoвь) – ostatnia powieść Iwana Turgieniewa, napisana w 1877.

Okoliczności powstania utworu Inspiracją dla napisania Nowizny były osobiste doświadczenia Turgieniewa związane z kontaktami z działaczami ruchu narodnickiego. Pisarz określał swoje poglądy polityczne jako umiarkowanie liberalne, jednak traktował ruch ten jako poważną siłę społeczną, a wielu narodników znał osobiście. Turgieniew nie popierał programu narodników, jednak był zdania, że tylko jego radykalizm może wymusić na caracie ustępstwa w sferze polityki społecznej. Poprzez powieść Nowizna chciał przedstawić swoją ocenę narodnictwa i wskazać najkorzystniejsze jego zdaniem metody działania w przyszłości.

Treść Student Aleksy Nieżdanow, członek tajnej organizacji narodnickiej, otrzymuje propozycję pracy jako nauczyciel domowy syna carskiego urzędnika Sypiagina. Na miejscu spotyka jego żonę, Walentynę oraz bratanicę Mariannę Siniecką. Oczarowany Walentyną, dopiero po pewnym czasie dostrzega jej moralną pustkę. Zakochuje się w Mariannie, zwłaszcza gdy odkrywa, że również ona przerażona jest warunkami życia rosyjskiego chłopstwa i pragnie czynnie zaangażować się w ruchu na rzecz ich poprawy.