Wyspa językowa () – miejsce, w którym większość ludności posługuje się innym językiem niż ludność zamieszkująca obszar otaczający „wyspę”. Do powstawania wysp dochodzi na skutek osadnictwa na danym terenie ludności obcej etnicznie, która nie asymiluje się z otoczeniem, zachowując swoją kulturę, obyczaje i język. Termin został użyty po raz pierwszy w roku 1847Peter Auer, Frans Hinskens, Paul Kerswill: Dialect change: convergence and divergence in European languages. s. 221. "The term 'Sprachinsel' was used for the first time in 1847 to designate a Slavonic community surrounded by a German-speaking population close to Königsberg, East Prussia cf. Mattheier 1996. 812"..
Przykładami wysp językowych były przed II wojną światową m. in. „niemieckie wyspy językowe” () w Europie Środkowej, do których zaliczały się m.in. okolice Bielska-Białej (bielsko-bialska wyspa językowa), Krosna i Sanoka (patrz głuchoniemcy), Gliwic i wielu innych miast górnośląskich, Brna, Igławy, Czeskich Budziejowic, Ołomuńca, Bratysławy, Vyškova czy Svitav (Hřebečsko).
Współcześnie wiele tego typu obszarów występuje np. na Bałkanach.