thumb|Późniejsza "właściwa" kultura mierzanowicka oznaczona jako:18a oraz 18b; dorzecze Wagu oraz część wschodniego dorzecza Morawy zajęte przez grupę nitrzańską kultury ceramiki sznurowej zaznaczone jako: 11 thumb|Pod nazwą Chłopice-Veselè oznaczona żółtymi trójkątami Faza/kultura protomierzanowicka (dawniej nazywana kulturą Chłopice-Veselè) – kultura, która pojawiła się prawdopodobnie jeszcze u schyłku istnienia krakowsko-sandomierskiej grupy kultury ceramiki sznurowej. Powstała zapewne na Wyżynie Małopolskiej i dała początek przemianom, dzięki którym wykrystalizowała się kultura mierzanowicka.
Występowanie W Polsce swoim rozproszonym zasięgiem objęła górne dorzecze górnej Wisły, górnego Bugu i górnej Odry, na zachodzie granica przebiegała wzdłuż Prosny, natomiast na północy stanowi ją prawdopodobnie rubież Pojezierza Mazurskiego. Na południe od Karpat zajmuje część zachodniej Słowacji i wschodnich Moraw, to jest obszary w dorzeczu Wagu i lewobrzeżnego dorzecza Morawy, poza tym we wschodniej Słowacji Kotlinę Koszycką. Na wschodzie występuje ona w dorzeczu górnego Dniestru i Bugu (tzw. Kotlina Nadbużańska).