Jak wielokrotnie podkreśla w utworze pani de Chartres, na dworze królewskim panuje postawa hipokryzji, ciągłych plotek, spisków, intryg i manipulacji. Szczególnie uwidacznia się to po nagłym zgonie Henryka II – nie wywołuje on uczucia żalu, lecz prowokuje nowe rozgrywki osobiste pomiędzy wpływowymi uczestnikami życia dworskiego. Mimo starań o pełne urzeczywistnienie życiowych zaleceń jej matki przez księżnę, okoliczności sprawiają, że podważone zostają jej postawa oraz wartość jej cnoty, zaś utwór przekazuje wizję istoty ludzkiej jako niezdolnej do wzniesienia się ponad namiętności powodujące ciągłe rozdarcie osobowości i psychiczny niepokój.
W powieści ukazano również przeciwną postawę życiową, reprezentowaną przez widama de Chartres i (w mniejszym stopniu) księcia de Nemours. Są oni reprezentantami libertynizmu, mniej lub bardziej jawnie łamiącymi zasady życia społecznego, w szczególności w sferze uczuciowej i seksualnej.