Paweł IV (, właśc. Giovanni Pietro Carafa CRT; ur. 28 czerwca 1476 w Capriglia Irpina, zm. 18 sierpnia 1559 w Rzymie) – papież w okresie od 23 maja 1555 do 18 sierpnia 1559. Jeden z założycieli zakonu teatynów.
Życiorys Wywodził się z neapolitańskiej szlachty, był synem Giovanniego Antonia Carafy i Vittorii Camponeschi. W 1494 wstąpił do stanu duchownego. O jego edukację zadbał wuj, kardynał Oliviero Carafa (1430-1511). Nauczył się kilku języków starożytnych, m.in. greki i hebrajskiego. W 1500 został szambelanem papieskim. Dzięki protekcji wuja w 1505 został biskupem Chieti, a w 1512 uczestniczył w V Soborze Laterańskim. Następnie, w latach 1513-1514 był legatem Leona X wobec króla Anglii Henryka VIII. W czasie tej misji odwiedził Flandrię, gdzie nawiązał kontakt z Erazmem z Rotterdamu. W latach 1515–1519 był nuncjuszem w Hiszpanii. W 1518 został nominowany arcybiskupem Brindisi, zachowując diecezję Chieti. Po wystąpieniu Lutra, sympatyzujący dotąd z humanistami, Carafa przeszedł na pozycje im wrogie, upatrując w nich potencjalnych heretyków. Od pontyfikatu Hadriana VI działał na rzecz kontrreformacji.