Instytut Diaków w Przemyślu (również Instytut Diaków i Nauczycieli Szkół) - instytucja pedagogiczna utworzona 24 lipca 1816 w Przemyślu przez biskupa Michała Lewickiego oraz księdza Iwana Mohylnyckiego, w celu kształcenia diaków cerkiewnych i nauczycieli szkół ludowych.
Na utworzenie szkoły wyraził zgodę papież Pius VII, a zatwierdził pismem z 24 sierpnia 1818 cesarz Franciszek I.
Uczniami Instytutu mogła być jedynie młodzież unicka. Przyjmowano z zasady chłopców pochodzących z ubogich rodzin. Od kandydatów wymagano przygotowania ogólnego na poziomie programu dwuklasowej szkoły początkowej oraz zdolności, jakie powinny cechować dobrego diaka i nauczyciela. Kandydatami do Instytutu byli najczęściej synowie księży lub służby cerkiewnej. Dodatkowym warunkiem przyjęcia była roczna praktyka nauczycielska/diakowska.
Nauka w szkole toczyła się systemem kursowym, półrocznym. Pierwszy kurs kończył się egzaminem i promocją na drugi kurs, a drugi kurs kończył się egzaminem końcowym z całości materiału dwóch kursów.