Żytomierz (ukr. Житомир, Żytomyr) – miasto obwodowe w środkowo-zachodniej części Ukrainy, nad rzeką Teterew, siedziba administracyjna obwodu i rejonu żytomierskiego. Ośrodek przemysłu maszynowego, metalowego, lekkiego, spożywczego i chemicznego, a także ośrodek kulturalny z teatrami i muzeami oraz centrum szkolnictwa wyższego. Ponadto ważny węzeł komunikacyjny z portem lotniczym.
Historia Założony w 884 roku Żytomierz był jednym z największych miast Rusi Kijowskiej. Około 1225 roku Jacek Odrowąż założył klasztor dominikanów, który został zniszczony podczas najazdu mongolskiego na Ruś Kijowską w 1240 rokuSłownik geograficzny Królewstwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. 1, pod red. F. Sulimirskiego, B. Chlebowskieko, W. Walewskiego, Warszawa 1880 r. s. 903, 904. https://archive.ph/20130416104941/http://www.kresy.pl/kresopedia,geografia?zobacz/zytomierz. W 1333 rokuSłownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. 1, pod red. F. Sulimirskiego, B. Chlebowskieko, W. Walewskiego, Warszawa 1880 r. s. 905.