Szczególna rola sacharozy Sacharoza odgrywa kluczową rolę w rozwoju próchnicy. S. mutans dzięki wytwarzanemu przez siebie enzymowi glukozylotransferazie (GTF) wykorzystuje szczególnie wysoką energię wiązania między glukozą a fruktozą w cząsteczce sacharozy bezpośrednio do polimeryzacji pozyskanej glukozy w glukany - lepkie łańcuchy polisacharydowe. Jeden z glukanów - mutan - nie rozpuszcza się ani w wodzie ani w ślinie i jest istotnym lepiszczem płytki nazębnej, prowadząc do wytworzenia stabilnego połączenia płytki błoną nazębną. Inny z glukanów - dekstran jest rezerwuarem energii dla bakterii w sytuacji niedoboru cukru w pożywieniu.
Podatność zębów Podatność na próchnicę jest cechą osobniczą. Zapadalność na próchnicę jest różna u różnych osób. Wynika to zarówno z predyspozycji genetycznych, jak i z warunków socjalnych, w których rozwija się i przebywa człowiek. Dostarczanie wapnia i fluoru w okresie płodowym, jak i w okresie wzrostu ma bardzo duży wpływ na podatność zębów na próchnicę.