Pomnik „Bojownikom o wolność i niepodległość” w Kole – pomnik w Kole, usytuowany nad zalewem Warty, upamiętniający ofiary walk o niepodległość. Położony jest na terenie osiedla Stare Miasto.
Historia 3 maja 1917 roku na miejscu bitwy oddziału Edmunda Taczanowskiego z Rosjanami stoczonej pod Kołem poświęcono krzyż z napisem „Poległym za wolność 1863 roku”, pod krzyżem ustawiono także głaz pamiątkowy.
29 grudnia 1933 roku z inicjatwy Zarządu Związku Podoficerów Rezerwy w Kole powstał komitet ufundowania pomnika powstańcom 1863 roku. W skład komitetu weszli wicestarosta Stefan Korycki (Związek Legionistów), Stanisław Pawlak, Józef Grudziński, Józef Głowinkowski i Wacław Janiak (Związek Podoficerów Rezerwy), inżynier Tadeusz Kulejowski (oficerowie), Leon Sanigórski, Jan Mielczarek i Leonard Matyborski (Związek Peowiaków). Prezesem honorowym komitetu został starosta Edward Wilczyński, a przewodniczącym Komitetu Wykonawczego Stefan Korycki. Projekt pomnika opracował Tadeusz Kulejowski, a wykonanie zlecono firmie Józefa Przybylskiego z Koła.