Egzorcysta – osoba sprawująca egzorcyzm, czyli liturgiczny obrzęd wypędzania złego ducha bądź demona, bądź też niszczenia jego wpływów.

Kościół rzymskokatolicki Posługa egzorcysty

Początkowo, w czasach wczesnochrześcijańskich funkcja egzorcysty stanowiła charyzmat, i nie łączyła się z formalnym ustanowieniemzob. Konstytucje Apostolskie, VIII, 26.. Z czasem stał się osobnym stanem, posługą (w dawnej teologii: święceniem niższym), a urząd ten powierzano przez wręczenie księgi z egzorcyzmami, albo innej księgi liturgicznejpor. Sakramentarz Gelazjański, nr 752nn..

Za papieża Korneliusza Kościół Rzymu posiadał pięćdziesięciu dwóch egzorcystów, lektorów i ostiariuszy, ale urzędy te nie były jeszcze zhierarchizowanezob. Korneliusz, List do Fabiana: Euzebiusz z Cezarei, Historia ecclesiastica, 1, VI.. Uszeregowanie tych posług według praktykowanej jeszcze gdzieniegdzie kolejności ich przyjmowania miało miejsce dopiero w wieku Vpor. Statua Ecclesiae antiqua, can. 92.. Z upływem czasu zanikła w Kościele praktyka udzielania posług na stałe, i stały się one wyłącznie stopniami na drodze do kapłaństwa.