thumb|Grób prof. Władysława Gumplowicza na Cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie Władysław Gumplowicz (ur. 14 lutego 1869 w Krakowie, zm. 10 września 1942 w Warszawie) – działacz PPS, publicysta, geograf, profesor Wolnej Wszechnicy Polskiej, w okresie II wojny światowej konspirator i nauczyciel tajnych kompletów.
Życiorys Urodził się w ochrzczonej w kalwinizmie, zasymilowanej rodzinie pochodzenia żydowskiegoTragiczne życie Ludwika Gumplowicza wyborcza.pl. Był synem Ludwika Gumplowicza i jego żony Franciszki z Goldmanów. W 1875 rodzina przeniosła się do Grazu. Po ukończeniu szkoły średniej, zgodnie z życzeniem ojca, zapisał się na Uniwersytet w Grazu, kończąc naukę w 1892 z tytułem doktora wszechnauk lekarskich. Poczucia polskości i patriotyzmu nabywał, obserwując i naśladując członków rodziny. Brat Maksymilian pasjonował się historią Polski i stale studiował różne dzieła historyczne. Ojciec Ludwik poza socjologią żył sprawami powstania styczniowego. Posiadał obszerną bibliotekę, z której wszyscy intensywnie korzystali. Do tego należy dodać wolnomyślicielskie dyskusje w gronie rodziny i przyjaciół.