Socjologia marksistowska to kierunek w socjologii, oparty na materialistycznym pojmowaniu dziejów. Punktem wyjścia socjologii marksistowskiej jest materialistyczne ujęcie problemu wzajemnego związku między bytem społecznym a świadomością społeczną, materialnymi a duchowymi zjawiskami społecznymi, ekonomiką a ideologią itp.Социология в СССР: В 2-х томах. Том 1 / Под. ред. Г.В. Осипова. - М.: Мысль, 1966. - С. 13.

Wschód i Zachód W socjologii marksistowskiej istnieje podział na (teorie rozwinięte w Zachodniej Europie i Stanach Zjednoczonych) i (teorie rozwinięte w krajach socjalistycznych, jak Związek Radziecki i Chiny). W bloku wschodnim socjologia nie cieszyła się dużym prestiżem i uważano ją za „naukę burżuazyjną”. W krajach post-komunistycznych teorie marksistowskie znacznie straciły na popularności, na skutek odwrócenie się środowisk naukowych od okresu, gdy państwo faworyzowało marksizm ponad innymi dyscyplinami.

Miejsce socjologii w systemie marksizmu Giennadij Osipow sformułował przedmiot socjologii marksistowskiej w następujący sposób:

.

Filozofia marksistowsko-leninowska w ZSRR często utożsamiała socjologię marksistowską z materializmem historycznym, czego przykładem może służyć, zdaniem Drobiżewej, określenie przedmiotu socjologii w pracy zbiorowej pod redakcją Giennadija Osipowa: