Jerzy Afanasjew (ur. 11 września 1932 w Wilnie, zm. 26 września 1991 w Gdańsku) – polski pisarz–dramaturg, prozaik, poeta, satyryk, reżyser filmowy, teatralny i telewizyjny.
Życiorys Urodził się w rodzinie Jerzego, inżyniera kolejnictwa, i Ireny Teresy z domu Bolińskiej. Absolwent Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w Sopocie (1960) i Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej w Łodzi (1965, dyplom 1974). Studiował także na Wydziale Architektury Politechniki Gdańskiej. Współtwórca i kierownik literacki teatru studenckiego Bim-Bom, z którym był związany w latach 1954–1958. Współtworzył też Cyrk Rodziny Afanasjeff i teatrzyk Cyrk Tralabomba.
Jako poeta debiutował na łamach prasy literackiej w 1958 r.. Był autorem ponad 30 książek (poezja i proza), m.in. Listów do Przekroju i biografii Zbigniewa Cybulskiego pt. Okno Zbyszka Cybulskiego, prawie 40 spektakli teatralnych i telewizyjnych oraz filmów fabularnych. Został wyróżniony kilkoma nagrodami w konkursach poetyckich.