Marksizm (), „socjalizm naukowy” – światopogląd polityczno-społeczno-gospodarczy wywodzący się z myśli Karola Marksa, a także, w mniejszym stopniu, Fryderyka Engelsa.

Inspiracje Myśl Marksa rozwijała się pod wpływem dwóch sprzecznych tendencji – determinizmu i aktywizmu. Z jednej strony Marks wierzył, że historią i rozwojem społeczeństw rządzą prawa deterministyczne, a studiowanie historii pozwoli poznać je i przewidywać przyszłe zmiany, z drugiej zaś uważał, że mimo wszystko można tę historię zmieniać („Filozofowie dotąd tylko objaśniali świat, chodzi jednak o to, by go zmieniać”).

Źródła marksizmu thumb|Włodzimierz Lenin W swojej pracy „Trzy źródła i trzy części składowe marksizmu” Włodzimierz Lenin ustalił wątki myślowe, które legły u podstaw marksizmu. Są to: niemiecka filozofia klasyczna przełomu wieków XVIII i XIX, angielska klasyczna ekonomia polityczna (zwłaszcza Adam Smith i David Ricardo) i francuski socjalizm utopijnyW.I. Lenin, Dzieła, t. 19, Warszawa 1950, s. 1–3..