Założenia i cele Wytyczne obejmujące cele, priorytety i ogólne kierunki działań przewidzianych w dziedzinie sieci transeuropejskich zdefiniowane zostały w Decyzji Nr 1692/96 Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 lipca 1996. Aktualne założenia programu TEN-T zawarte są w białej księdze Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu. Plan przewiduje m.in.: do 2030 przeniesienie 30% transportu drogowego towarów na odległości większe niż na inne środki transportu (kolej, transport wodny), a do 2050 – 50% tego typu transportu do 2030 trzykrotny wzrost istniejącej sieci kolei dużych prędkości, a do 2050 – ukończenie budowy europejskiej sieci kolei dużych prędkości do 2050 połączenie wszystkich lotnisk należących do sieci bazowej z siecią kolejową, najlepiej z kolejami dużych prędkości oraz zapewnienie, aby wszystkie najważniejsze porty morskie miały dobre połączenie z kolejowym transportem towarów, a – w miarę możliwości – z systemem wodnego transportu śródlądowego do 2020 wprowadzenie zmodernizowanej infrastruktury zarządzania ruchem lotniczym (SESAR) oraz równoważnych systemów zarządzania transportem lądowym i wodnym