thumb|440px|Mikrometr do pomiarów zewnętrznych o zakresie 50–75 mm: 1 – kabłąk, 2 – kowadełko, 3 – wrzeciono, 4 – zacisk, 5 – tuleja, 6 – bęben, 7 – sprzęgło cierne. thumb|220px|Zabytkowy mikrometr do pomiarów zewnętrznych. thumb|220px|Głębokościomierz mikrometryczny. Komplet zawiera umieszczany we wrzecionie przedłużacz ustalający zakres pomiarowy. thumb|220px|Mikrometr dużych wymiarów o zakresie 175÷200 mm. W komplecie kluczyk oraz wzorzec do nastawiania "0". thumb|220px|Mikrometr do pomiaru średnicy podziałowej gwintu. Mikrometr (także: mikromierz) – przyrząd pomiarowy służący do mierzenia wymiarów geometrycznych przedmiotów z materiałów twardych (np. stal, sztywne tworzywa sztuczne) z rozdzielczością rzędu 0,01 mm (z interpolacją wzrokową do 1 μm) lub 0,001 mm (mechaniczny lub cyfrowy).
Historia Mikrometr został wynaleziony przez Włocha naturalizowanego w Polsce Tytusa Liwiusza Burattiniego w XVII wieku (choć równolegle wynalazek mikrometru przypisuje się Anglikowi jako ulepszenie suwmiarki Verniera)A Description of an Instrument for Dividing a Foot into Many Thousand Parts, and Thereby Measuring the Diameters of Planets to a Great Exactness, &c. as It Was Promised, Numb. 25. In: Philosophical Transactions. Band 2, Nummer 29, 11. November 1667, S.