Winnica (ukr. ) – miasto w środkowej części Ukrainy, nad Bohem, na wschodnim Podolu, na Wyżynie Podolskiej, stolica rejonu i obwodu winnickiego.
Historia W 1363 roku Fiodor Koriatowicz wybudował drewniany zamek, co stało się początkiem rozwoju miasta. Nazwa „Winnica” pojawiła się po raz pierwszy w dokumencie Władysława Jagiełły 13 czerwca 1385 roku. Miasto w XV wieku lokował na prawie magdeburskim Aleksander Jagiellończyk.
W 1545 roku komisarz Zygmunta Augusta stwierdził, że tutejszy drewniany zamek starościński jest niewielki, bo ma tylko 3 wieże i 30 horodni, dlatego należy go rozbudować. Zapisano także, że były na nim ówcześnie dwa działka i 26 hakownic. W mieście w 1545 roku były 274 domy. mały|lewo|Mapa województwa bracławskiego z 1648 roku z Winnicą zaznaczoną jako Winnicza Do Unii Lubelskiej (1569) w składzie Wielkiego Księstwa Litewskiego. W 1569 roku miasto zostało inkorporowane wraz z województwem bracławskim do Korony w ramach Rzeczypospolitej. Było miastem królewskim Korony, położonym w pierwszej połowie XVII wieku w starostwie winnickim w województwie bracławskimLustracye królewszczyzn ziem ruskich, Wołynia, Podola i Ukrainy z piérwszéj połowy XVII wieku / wydał Aleksander Jabłonowski, Warszawa 1877, s. 75..