Incydent Virginius – określenie odnoszące się do zatrzymania amerykańskiego statku „Virginius” 31 października 1873 roku i wynikłego z tego sporu dyplomatycznego, którego stronami były Stany Zjednoczone, Wielka Brytania i Hiszpania, sprawująca wówczas kontrolę nad Kubą, na której trwało antyhiszpańskie powstanie zwane wojną dziesięcioletnią.

Historia „Virginius” był łamaczem blokady używanym podczas wojny secesyjnej. Został zbudowany pod nazwą „Virgin” w 1864 roku w Whiteinch (dzielnicy Glasgow) przez Aitken & Mansel. 12 kwietnia 1865 roku został przejęty przez rząd Stanów Zjednoczonych jako pryz. W 1870 został kupiony przez Amerykanina Johna F. Pattersona, który niedługo potem zarejestrował go w nowojorskim urzędzie celnym. Jak się później okazało, Patterson działał dla grupy kubańskich powstańców, którzy zamierzali użyć pływającego pod amerykańską banderą „Virginiusa” do dostarczania zaopatrzenia.

thumb|Joseph Fry, kapitan „Virginiusa”