Archelaos (gr. Αρχέλαος, Archélaos) – wódz króla Pontu Mitrydatesa VI Eupatora Dionizosa w czasie jego I wojny z Rzymem, potem stronnik Rzymian. Ojciec Archelaosa I, arcykapłana bogini (Enyo-Ma) w Komanie.
Na służbie Mitrydatesa VI z Pontu Archelaos był z pochodzenia mieszkańcem Kapadocji. Pierwszy raz pojawił się w r. 88 p.n.e., kiedy z bratem Neoptolemosem pełnił funkcję wodza armii króla Pontu Mitrydatesa VI Eupatora Dionizosa przeciwko Nikomedesowi IV Filopatorowi, królowi Bitynii i stronnikowi rzymskiemu. Na równinie nad rzeką Amnias, dopływem rzeki Halys w Paflagonii, doszło między nimi do walki. Wojska pontyjskie pokonały w niej króla Bitynii, który uciekł z resztkami do Paflagonii. Następnego roku Archelaos został wysłany przez Mitrydatesa z wielką flotą i armią do Grecji, gdzie miał pozyskać sprzymierzeńców lub siłą zdobyć miasta. Zdobył wyspę Delos, mordując ok. 20 tys. mieszkańców, w większości Italów, z powodu wierności Rzymianom. Zdobyte miejscowości przekazał Ateńczykom, zwolennikom Mitrydatesa, dzięki czemu doszło do sojuszu Aten z Pontem. Do niego przyłączyli się Achajowie, Lakończycy oraz Beocja oprócz Tespiów, których otoczył. Jednak pod Cheroneją, w Beocji, doszło do trzydniowej walki z Kwintusem Brecjuszem Surą, rzymskim legatem namiestnika Macedonii Gajusza Sencjusza Saturnina.