Gabdula Chelbir (tat. Габдулла Чәлбер) – władca Bułgarii Wołżańsko-Kamskiej pomiędzy 1178 a 1225. Chelbir był twórcą potęgi państwa Bułgarów Wołżańskich, umacniając je ekonomicznie, militarnie i terytorialnie.

Konflikty z sąsiadami Wojna z Połowcami

Już na początku swoich rządów, Chelbir musiał walczyć z sąsiadującymi od południa z Bułgarią Wołżańsko-Kamską Połowcami – bitnym ludem, który u szczytu potęgi rozciągał swoje panowanie od terytorium Mołdawii po jezioro Bałchasz. Sytuacja była skomplikowana, gdyż część Połowców pozostawała przyjaźnie nastawiona do Bułgarów i nawet zamieszkiwała południowe ziemie państwa Chelbira. Druga część jednak dokonywała ciągłych spustoszeń i w wyniku tego doszło do kilkuletniej wojny pomiędzy Bułgarami a agresywnymi Połowcami. Konflikt ostatecznie zakończył pokój, zapewniający nienaruszalność granic Bułgarii do śmierci Gabduly Chelbira.

Wojna z Wsiewołodem III

Niemal równocześnie z prowadzeniem wojny przeciwko Połowcom, Gabdula Chelbir zmuszony był odpierać najazdy księcia włodzimierskiego Wsiewołoda III w latach 1184 i 1186. Na szczęście Wsiewołod, po 1186 roku zaniechał nowych wypraw i zaangażował się głównie w walki z innymi księstwami ruskimi.