Relaksacja dielektryczna – zanik nierównowagowej polaryzacji ośrodka dielektrycznego po zmianie przyłożonego pola elektrycznego.
W funkcji czasu opisuje się ją funkcją relaksacji zwana też funkcją odpowiedzi dielektrycznej. Opisuje ona zmiany wektora polaryzacji pod wpływem zmiennego w czasie pola elektrycznego.
W funkcji częstotliwości opisuje się ją zespolonymi funkcjami: podatnością dielektryczną lub przenikalnością dielektryczną.
Funkcja relaksacji Funkcja odpowiedzi dielektrycznej jest zdefiniowana przez równanieA.K. Jonscher, Dielectric..., s. 38.
gdzie: – przenikalność dielektryczna próżni, – natężenie pola elektrycznego działającego w bardzo krótkim czasie – wektor polaryzacji dielektrycznej wywołany przez to pole elektryczne.
Funkcja ta musi posiadać następujące własności:
Pierwszy warunek oznacza, że polaryzacja nie występuje przed przyłożeniem pola, a drugi, że polaryzacja nie jest trwała i ustępuje po ustąpieniu pola elektrycznego.