thumb|250px|Budynek Łódzkiej Wyższej Szkoły Rzemieślniczej po przebudowie w 1884 roku (po prawej stronie widoczny kościół ewangelicki pw. Świętej Trójcy). Wyższa Szkoła Rzemieślnicza w Łodzi – państwowa średnia szkoła techniczna w Łodzi działająca w latach 1869-1914 na terenie zaboru rosyjskiego.
Historia powstania i rozwój Wbrew nazwie, była to średnia szkoła techniczna, która powstała w 1869 na bazie likwidowanej Powiatowej Szkoły Realnej (Gimnazjum Realnego – do 1843), nazywanej przez łodzian "niemiecko-rosyjską" z uwagi na język wykładowy i narodowość większości uczniów. Była to pierwsza tego typu szkoła, nie tylko w Łodzi, ale i w imperium rosyjskim. Kolejna taka państwowa szkoła techniczna powstała w 1880 w Irkucku. Obie wzorowały się mocno na niemieckich szkołach technicznych o takim samym profilu, szczególnie na szkole w Chemnitz; aczkolwiek w ówczesnych opracowaniach podnoszono wyjątkowość ich programu i nowatorstwo założeń.