Dla turystyki wodnej węzeł wodny w Oławie oceniany jest jako bardzo atrakcyjny, szczególnie pod względem powiązań komunikacyjnych (powiązania z transportem drogowym i kolejowym), szlaków turystycznych pieszych i rowerowych, szlaków kajakowych Odry i Oławy, oraz bazy turystycznej i atrakcji turystycznych, ale niewykorzystany. Ponadto istniejąca infrastruktura wodna, a szczególnie część budowli hydrotechnicznych, oceniane są jako elementy predysponowane do uwzględnienia w planowanym Muzeum Odry. Istnieją także plany utworzenia w tym rejonie Nadodrzańskiego Oławsko-Wrocławskiego Parku Krajobrazowego.
Rzeka Odra na tym odcinku stanowi Odrzańską Drogę Wodną, będącą częścią europejskiej drogi wodnej E-30 i stanowi zgodnie z polskimi przepisami śródlądową drogę wodną. Przez Oławski Węzeł Wodny przebiegają dwa szlaki żeglugowe: główny, poprowadzony przez przekop skracający, w tym przez Śluzę Oława II boczny, poprowadzony głównym korytem Odry, w tym przez Śluzę Oława I.
Przekop, na którym zlokalizowana jest Śluza Oława II, wybudowany został w latach 1777–1789, a pierwsza