Męczennik chrześcijański (z gr. μάρτυς, mártus, łac. martyr: „świadek”) – męczennik (lub męczenniczka), który oddał swoje życie za wiarę chrześcijańską. Do zaistnienia męczeństwa za Jezusa Chrystusa konieczny jest prześladowca, który zadaje śmierć ze względu na nienawiść do wiary. Prześladowca działa bezpośrednio sam lub zleca tę czynność innej osobie.

mały|Święty Szczepan (Stefan), pierwszy męczennik chrześcijański (zm. ok. 36). mały|Święty Sebastian męczennik chrześcijański z III w. (obraz z 1525 r.)

Pojęcie męczennika w chrześcijaństwieks. Arkadiusz Domaszk SDB, Współcześni męczennicy za wiarę. Wymagania procesu kanonizacyjnego, UKSW, Warszawa (dostęp 8.11.2010)

Prześladowca O ile tradycyjnie prześladowcą była konkretna osoba, o tyle w czasach współczesnych trudniej wskazać konkretnego prześladowcę męczennika. Jest to coraz częściej tzw. „prześladowca zbiorowy” (gdzie konkretni sprawcy pozostają najczęściej anonimowi), czyli np. europejskie systemy totalitarne (faszyzm, komunizm) i reżimy tzw. „laickie” z Hiszpanii i Meksyku w XX w. (Krzysztof Magallanes Jara i 24 towarzyszy, Trzynastu męczenników meksykańskich).