Proces p – proces astrofizycznej nukleosyntezy, w wyniku której powstają stabilne jądra atomowe cięższe od jąder żelaza, bogate w protony.
Określenie jest używane w dwóch znaczeniach. W pierwotnym oznaczało powstawanie p-jąder przez wychwyt protonów, okazało się, że w ten sposób nie mogą powstać niektóre jądra. W późniejszym znaczeniu określa wszystkie reakcje powstawania p-jąder.
Kiedy proces ten został po raz pierwszy zaproponowany w 1957 roku w teorii „B²FH”, fizyka tego procesu nie była jeszcze dobrze rozumiana. Autorzy wierzyli, że większość jąder atomowych cięższych od żelaza, które są przeważnie bogate w neutrony została utworzona w procesie s i procesie r, obu mechanizmach zachodzących przez wychwyt neutronu. Jednak wiadomo było, że inne, bogate w protony jądra atomowe nie mogą być wytworzone przez żaden z tych procesów (np. jądra 190Pt albo 168Yb). To proste spostrzeżenie zasugerowało istnienie procesu, który prowadzi do powstawania niektórych ciężkich jąder z nadmiarem protonów i tak został on nazwany procesem protonowym, w skrócie procesem p. Proces ten, jak jest dzisiaj rozumiany, nie ma nic wspólnego z wychwytem protonu, jakby to mogła sugerować nazwa i tym samym nie należy mylić procesu p z procesem rp, który faktycznie przebiega przez wychwyt protonu.