Kamienice krakowskie – swoisty typ kamienic występujący głównie w obszarze wyznaczonym przez mury obronne miasta lokacyjnego, choć także w innych częściach miasta, m.in. na Kazimierzu, Stradomiu i Kleparzu. Przez Encyklopedię Krakowa PWN określane jako swoiste zjawisko kulturowo-społeczne i architektoniczne (s. 379-381). Najbardziej zbliżone do krakowskich są kamienice śląskie, w tym zwłaszcza kamienice wrocławskie.
Dziedzictwo kulturowe krakowskich kamienic Obecnie, według Władysława Komorowskiego, pomimo tak znacznego uszczuplenia (w XIX i niemal całym XX w. średniowieczna i nowożytna substancja architektoniczna krakowskich kamienic uległa degradacji), krakowski kompleks urbanistyczny pozostaje największym w Polsce zespołem kamienic czasów staropolskich (Encyklopedia Krakowa PWN, s. 381). Wspomniana encyklopedia wymienia kilkadziesiąt krakowskich kamienic z nazwy (wymienione obiekty o nazwie kamienice - s. 356-379;