thumb|Składanie daniny władcy perskiemu (płaskorzeźba z Persepolis) Danina (trybut z łac. tributum) – świadczenie o charakterze przymusowym, funkcjonujące w starożytności oraz średniowieczu, uiszczane monarsze przez poddanych lub władcy silniejszemu przez władcę słabszego jako wyraz uznania jego zwierzchnościTadeusz Łepkowski, Słownik historii Polski, Warszawa 1973, s. 501.. W przypadku chłopów zastąpiona przez pańszczyznę lub czynsz.
Początki danin Początkowo danina składana była władzom centralnym z podległego terytorium. Nosiła wtedy nazwę trybutu. Gdy zaczęto ściągać daniny z pojedynczych gospodarstw, złożenie trybutu oznaczało uznawanie poddaństwa z zajmowanego terytorium. Taki charakter miały np.: trybut składany przez mieszkańców Anglii Normanom duńskim (Danegeld) trybut składany przez Słowian Awarom trybut składany cesarzowi przez monarchów piastowskich.
Daniny jednostkowe thumb|Podatek żydowski na rzecz cesarza rzymskiego – tzw. grosz czynszowy (mal. George Hayter, 1817) Wraz ze wzmacnianiem się stosunków społecznych i relacji poddani – monarcha, trybut został zastąpiony przez daninę uiszczaną w naturze lub pieniądzach przez pojedynczych właścicieli gospodarstw (od dymu lub od radła).