266px|thumb|right|Teatr Stanisławowski w Starej Pomarańczarni w Łazienkach Królewskich w Warszawie Teatr dworski – prywatne sceny teatralne, rozwijające się w XVI-XIX stuleciu na dworze królewskim i dworach magnackich. Miały zapewniać rozrywkę i budować prestiż właściciela teatru. Terminem tym określamy zarówno teatry powstające w rezydencjach magnatów, szlachty, jak i zespoły théâtre de société występujące w salonach Warszawy. W XVIII wieku wzorem dla nich stał się francuski Théâtre des Petits Cabinets madame de Pompadour, gdzie obok amatorów mogli występować artyści zawodowi. Do tej grupy placówek należy zaliczyć także, tzw. teatr poddańczy. W tym okresie powstawały także awangardowe teatry des petits comédiens, które oprócz pantomimy prezentowały dramaty i opery. W nurcie tych zmian poczęto zakładać w dworach magnackich i szlacheckich, szkoły aktorskie, baletowe, a nawet muzyczne dla dzieci oficjalistów i poddanych chłopów. Dzięki temu wiek XVIII wzbogacił teatr polski o wielu zdolnych artystów.
Rodowód Początkowo spektakle na dworach szlacheckich miały jedynie charakter okazjonalny.