Immanuel Kant używa określenia transcendentalne jako przymiotnika wobec tego, co warunkuje wszelkie możliwe poznanie. To co transcendentalne nie jest jednak zewnętrzne (jako oddzielone i niezależne) wobec poznania, ale jest tym co poprzedza i warunkuje wszelkie doświadczenie. Jak pisze Otfried Höffe: Transcendentalny charakter przysługuje temu, co zawsze jest już przez nas zakładane, gdy myślimy coś istniejące”O. Höffe, Immanuel Kant, przeł A. M. Kaniowski, wyd. PWN, Warszawa 1995, s. 68.. Kant nazywa „transcendentalnym [...] wszelkie poznanie, które zajmuje się w ogóle nie tyle przedmiotami, ile naszym sposobem poznawania przedmiotów, o ile sposób ten ma być a priori możliwy”I. Kant, Krytyka czystego rozumu, wyd. B, s. 25..
Przypisy
Bibliografia S. Blackburn, Oksfordzki słownik filozoficzny, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 2004; hasło: transcendentalność. O. Höffe, Immanuel Kant, przeł. A. M. Kaniowski, wyd. PWN, Warszawa 1995. I. Kant, Krytyka czystego rozumu, wyd. B.
Linki zewnętrzne
Kategoria:Epistemologia Kategoria:Ontologia
nl:Transcendentie