Pułk Najjaśniejszego Królewicza – oddział jazdy armii koronnej.
Formowanie i zmiany organizacyjne W końcu XVI wieku w Rzeczypospolitej zaczęto organizować pułki jazdy. Grupowały one w sobie kilka (kilkanaście) chorągwi husarskich i pancernych. Początkowo były tworzone jedynie na czas wojny i sprawowały funkcję większej jednostki taktycznej. W drugiej połowie XVII wieku pułki istniały też w okresie pokoju.
W wyniku silnego wyczerpania kraju długoletnią wojną z Turcją, w 1690 sejm warszawski obniżył komput wojska koronnego i ustalił liczbę husarii na 2810 koni, pancernych na 8500 koni a lekkich na 2500 koni. Zgodnie z tym etatem pułk królewicza posiadał 3 chorągwie husarskie i 5 pancernych. Łącznie 810 koni.
W związku z rozpoczynającą się wielką wojną północną, w organizacji jazdy narodowego zaciągu zaszły pewne zmiany. W 1702 w strukturze pułku królewicza Augusta znajdowały się 3 chorągwie husarskie, 6 chorągwi pancernych – razem 590 koni, a w 1704 to 4 chorągwie husarskie, 7 chorągwi pancernych – razem 1100 koni.
W 1710 Walna Rada Warszawska ustaliła liczbę husarii w Koronie na 2080 ludzi, pancernych na 6000 ludzi, a lekkich na 1600 ludzi. Zgodnie z tym etatem pułk królewicza powinien posiadać 340 husarzy i 440 pancernych.