Throwing petroleum in the streets and houses – tureccy żołnierze, często kierowani przez oficerów, rozlewali ropę naftową na ulicach i domach”. Zdaniem przedstawicieli ówczesnej administracji tureckiej, wspartych opinią wyższych urzędników brytyjskich, pożarowi winni byli Ormianie, bądź Grecy, występujący w przebraniu tureckich żołnierzyRelacje, wraz z opinią wskazującą na Ormian, przebranych za turecką armię, jako na podpalaczy Smyrny (a więc także podpalaczy własnej dzielnicy i uwięzionych w niej swych rodzin), zawierające opinie wysokich urzędników brytyjskich w Smyrnie, przywołuje m.in. „The Times”, wyd. 25 września 1922. Brytyjski Generalny Konsul w Smyrnie, wkrótce po pożarze oświadczyć miał, że „istnieją przyczyny, by wierzyć, że Grecy wspólnie z Armenami spalili Smyrnę”..
Okoliczności wydarzenia Po klęsce Imperium osmańskiego w wyniku I wojny światowej rząd grecki dostrzegł możliwość uzyskania od niego szerokich ustępstw terytorialnych, a tym samym zaanektowania obszarów Turcji zamieszkiwanych częściowo przez ludność grecką (Pont, Jonia, Tracja, Konstantynopol). Plan ten wpisywał się w realizację planu budowy Wielkiej Grecji, obecnego w polityce tego kraju od odzyskania przezeń niepodległości (Wielka Idea).