Początek operacji 11 marca siły gen. Smitha przybyły do ujścia Red River na 21 wynajętych przez Armię statkach transportowych. Rano 12 marca okręty kadm. Portera rozpoczęły operację, ruszając z transportowcami z ujścia w górę rzeki. W połowie odległości między ujściem a Alexandrią, na zachodnim brzegu rzeki, przy jej zakolu, znajdował się konfederacki fort, nazwany Fort DeRussyS. Tucker, Blue..., s.304. Około 8 mil poniżej niego konfederaci zablokowali rzekę w poprzek przy pomocy dwóch rzędów wbitych w dno pali, na których zbudowano tratwę, a nadto osadzili na tej przeszkodzie sporą liczbę ściętych drzew, znoszonych prądem rzeki.
Część sił kadm. Portera została wysłana w celu usunięcia przeszkód na rzece. Pancerny taranowiec USS „Eastport”, dowodzony przez komandora ppor. Samuela Phelpsa, usunął 14 marca przeszkodę z pali, na przemian uderzając je taranem oraz ciągnąc linąC. Pearson, T. Birchett, The History..., s.104. Za nim udały się kanonierki pancerne i monitory: „Choctaw”, „Essex”, „Ozark”, „Osage”, „Neosho”, „Lafayette” i drewniane kanonierki „Fort Hindman” i „Cricket”.