Bój o Żory – starcie zbrojne, które miało miejsce 1 września 1939 na Górnym Śląsku na terytorium miasta Żory, jako część bitwy pszczyńskiej. Bój, podobnie jak walki na pozycji przesłaniającej Rybnik i Boża Góra, miał na celu opóźnić natarcie sił niemieckich na polski Górny Śląsk.
Skład W szturmie na miasto udział wzięły: jednostki 5 Dywizji Pancernej Wehrmachtu5 Dywizja Pancerna w Leksykonie Wehrmachtu.: 14 pułk strzelców (Schützen-Regiment 14) Oberstleutnant Oberst Joachim Degener 15 pułk pancerny (Panzer-Regiment 15) Oberstleutnant Johannes Streich 2 batalion 116 pułku artylerii (Artillerie-Regiment 116) Oberstleutnant Bruno Gerloch 53 pułk 14 Dywizji Piechoty Wehrmachtu Oberstleutnant Adalbert Lontschar53 Pułk Wehrmachtu w Leksykonie Wehrmachtu.. W obronie Żor wzięły udział: jednostki 23 Górnośląskiej Dywizji Piechoty: 5 bateria II dywizjonu 23 pal pod dowództwem kpt. Mikołaja Józefa Stranza uzbrojona w 4 armaty kal. 75 mm wz. 1897 w składzie: działo nr 1 ulokowano na Rynku (działonowy kpr. Józef Wyderko), działo nr 2 ulokowano w pobliżu cegielni przy ul. Rybnickiej (działonowy kpr. Stanisław Puto), działo nr 3 ulokowano wpierw na peronie dworca kolejowego, później cofnięto na pozycję zajmowaną przez działo nr 4; działo nr 4 ulokowano pomiędzy lasem a stawem Śmieszek (dow. por.