Erazm nadał propagowaniu wiedzy wymiar moralno-etyczny, w jego ujęciu bowiem główną przyczyną zła w człowieku jest niewiedza. Możliwości wpływania na opinię publiczną i postawy społeczne wzrosły z chwilą pojawienia się prasy w I połowie XVII wieku (jedną z pierwszych była francuska La Gazette, wydawana od 1631 r.). Ważną rolę zaczęły odgrywać towarzystwa naukowe, które pojawiły się niedługo potem; pierwsze było londyńskie Royal Society (zał. w roku 1660).
Wiek XVII był przełomowy w dziejach nauki, wtedy bowiem rozwijać się zaczęły nowe ważne prądy umysłowe – racjonalizm i empiryzm, tworząc podwaliny pod współczesny sposób rozumienia pojęcia „nauka”, a zatem również i pojęcia „popularyzacja nauki”. Tendencje te stały się dominujące w życiu intelektualnym w czasach Oświecenia. Zostały one wtedy wzmocnione dążeniami egalitarystycznymi i indywidualistycznymi, a popularyzacja wiedzy stała się orężem w walce ze starym porządkiem. Decydujące znaczenie miało wystąpienie francuskich Encyklopedystów, których dzieło stało się jednym ze szczytowych osiągnięć Oświecenia.