Preprocesor języka PL/1 Najbardziej rozbudowanym zestawem instrukcji dysponuje preprocesor języka PL/1 (implementacje IBM w systemie OS)Jan Bielecki, Rozszerzony PL/I i JCL w systemie OS/RIAD, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1986, Seria: Biblioteka Informatyki, . W tym przypadku znakiem wyróżniającym dyrektywę preprocesora jest znak procentu ‘%’, a semantyka poleceń preprocesora jest niemal zgodna z semantyką analogicznych instrukcji języka PL/1. Lista instrukcji tego preprocesora obejmuje większość analogicznych instrukcji samego języka, w tym takich jak: %DECLARE – deklaracje zmiennych preprocesora, %vv=ee – przypisania, %GOTO – skoku, %IF – warunkowa, %DO - grupująca %DO vv=ee TO … BY … - pętli, %PROCEDURE - procedury i inne, oraz specyficzne dla preprocesora, jak %INCLUDE – włączająca, i inne. Choć preprocesor tego języka, podobnie jak w C, był wbudowany w kompilator, dzięki pewnym sztuczkom mógł być stosowany jako preprocesor dla innych języków programowania, np. FORTRAN.
Preprocesor asemblera W asemblerach rolę analogiczną do preprocesora pełnią makroinstrukcje, dyrektywy i pseudoinstrukcje. Powodują one wykonanie operacji na tekście kodu źródłowego w trakcie translacji wykonywanej przez program asemblera.