W czerwcu 1999 został desygnowany na stanowisko wysokiego przedstawiciela Unii Europejskiej do spraw wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. Urząd ten objął w październiku tegoż roku, łącząc go z funkcją sekretarza generalnego Rady Unii Europejskiej. Funkcje te pełnił przez dziesięć lat. Był również sekretarzem generalnym Unii Zachodnioeuropejskiej.
Odznaczenia i wyróżnienia Odznaczony m.in. Orderem Złotego Runa, Krzyżem Wielkim Orderu Karola III, Krzyżem Wielkim Orderu Izabeli Katolickiej, a także licznymi orderami zagranicznymi, w tym Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej, Orderem św. Michała i św. Jerzego III klasy, Krzyżem Wielkim Orderu Chrystusa, Orderem Wolności, Medalem Departamentu Obrony za Wybitną Służbę Publiczną, Orderem za Wybitne Zasługi oraz Orderem Księcia Jarosława Mądrego III klasy. W 2026 otrzymał Europejski Order Zasługi w klasie Honorowego Członka Orderu.
W 2007 uhonorowany Nagrodą Karola Wielkiego. W 2005 „Gazeta Wyborcza” wyróżniła Javiera Solanę tytułem „Człowieka Roku”. Laudację na cześć laureata wygłosił Bronisław Geremek. W 2010 otrzymał nagrodę „Rycerz Wolności” przyznawaną przez Fundację im. Kazimierza Pułaskiego.
Przypisy Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 14 stycznia 1998 r.