thumb|320px|Procentowe wyniki referendum: ZA
PRZECIW Referendum na Łotwie w 2012 roku – przeprowadzone 18 lutego 2012 roku referendum konstytucyjne na Łotwie w sprawie ustanowienia języka rosyjskiego drugim obok łotewskiego językiem państwowym. W wyniku głosowania projekt zmian odrzucono.
Tło
Po rozpadzie ZSRR Łotwa przyjęła ustawę o obywatelstwie, przyznającą obywatelstwo osobom, które posiadały je przed okupacją radziecką i ich potomkom. W efekcie ponad 30% mieszkańców kraju nie otrzymało obywatelstwa łotewskiego i musiało wystąpić o jego przyznanie. Otrzymanie łotewskiego obywatelstwa wymaga zdania egzaminu z języka państwowego (por. polityka językowa na Łotwie), w efekcie czego w przededniu referendum ok. 40% mniejszości rosyjskojęzycznej nie posiadało go.
Referendum zostało zarządzone w wyniku inicjatywy obywatelskiej. Zrzeszające Rosjan stowarzyszenie O Język Ojczysty zebrało 187 tysięcy podpisów, co stanowi ponad 12% uprawnionych do głosowania, podczas gdy wymagane jest zebranie podpisów co najmniej 10% uprawnionych. Rosyjskojęzyczne jest 35% populacji Łotwy.