W sierpniu 1903 Zubatow został pozbawiony pełnionych wcześniej stanowisk. Policja petersburska musiała wówczas zdecydować, czy będzie kontynuowany jego program, czy też koncepcja tworzenia kontrolowanego ruchu pracowniczego powinna zostać zarzucona. Ostatecznie zdecydowano o umożliwieniu Gaponowi kontynuowania prac nad budową prorządowej organizacji robotniczej. W ten sposób, w ramach szerzej zakrojonych działań policyjnych, 11 kwietnia 1904 powstało Stowarzyszenie Rosyjskich Robotników Fabrycznych Miasta Petersburga. Poprzez tworzenie tanich lokali gastronomicznych, organizowanie pogadanek o charakterze umoralniającym oraz bezpośrednie wsparcie materialne dla najuboższych robotników policja rosyjska miała nadzieję utrwalić wśród robotników poparcie dla caratu. Przywódcą stowarzyszenia przez cały jego okres istnieniaTj. do końca stycznia 1905. pozostawał Gapon. Próbował on również organizować nowe komórki organizacji w Moskwie, dokąd udał się w czerwcu 1904. Nie skontaktował się z miejscowymi władzami, lecz bezpośrednio spotykał się z robotnikami, przekonując ich do powołania oddziału stowarzyszenia.