thumb|200px|Gałązki brzozy karłowatej thumb|200px|Kwiatostany brzozy karłowatej thumb|200px|Brzoza karłowata na Grenlandii

Brzoza karłowata (Betula nana L.) – gatunek karłowatego krzewu z rodziny brzozowatych (Betulaceae). Występuje głównie w tundrze półkuli północnej. We florze polskiej brzoza karłowata jest reliktem glacjalnym.

Rozmieszczenie geograficzne Zasięg geograficzny obejmuje tereny w strefie klimatu arktycznego i umiarkowanego chłodnego na półkuli północnej. Rośnie w północnej Azji i Europie. Na kontynencie tym izolowane stanowiska znajdują się w części środkowej (m.in. w Polsce), a nawet południowej (Rumunia, Włochy, Francja), gdzie rośnie na odizolowanych stanowiskach w górach. W Ameryce Północnej występuje na Grenlandii, w Kanadzie i Alasce.

W polskich Karpatach roślina wyginęła. W Polsce występuje jeszcze na 3 reliktowych stanowiskach: Pojezierze Chełmińskie – rezerwat przyrody Linje Góry Izerskie – rezerwat przyrody Torfowiska Doliny Izery Góry Bystrzyckie – rezerwat przyrody Torfowisko pod Zieleńcem, skąd również został podany na początku XX w. mieszaniec z brzozą omszoną B. nana × pubescens (B. ×intermedia Thomas ex Rchb.).