państwach komunistycznych, które w celu narzucenia społeczeństwu oficjalnej ideologii zwalczały religię i kościoły, także przy użyciu represji finansowych. Do państw oficjalnie ateistycznych należały lub należą m.in. ZSRR, Chińska Republika Ludowa, Korea Północna, Kambodża, Albania, Kuba; model demokratycznego państwa świeckiego, które gwarantuje wolność religijną w wymiarze indywidualnym i instytucjonalnym – kościołom i innym związkom wyznaniowym – na zasadzie równości oraz współdziała z nimi, a w konsekwencji zapewnia im – w mniejszym lub większym stopniu – wsparcie finansowe.
Historia mały|240px|Bengt Nordenberg – Pobór dziesięciny w Skanii, 1865 W tradycji chrześcijańskiej oraz w judaizmie praktykowano dziesięcinę jako formę utrzymania duchowieństwa. Struktury religijne utrzymywały się ponadto często z własnych majątków i subwencji państw.
Pierwsze znane zwolnienie Kościoła z podatków miało miejsce za cesarza Konstantyna w IV wieku naszej ery.
W XVIII wieku coraz silniej ujawniały się tendencje rozdziału kościoła od państwa i uregulowania kwestii finansowania kościołów. Np. w Stanach Zjednoczonych separacja państwa od kościoła jest dokonana za pomocą pierwszej poprawki do Konstytucji, tzw. Establishment Clause z 1791 r.