słowianofile odrzucali zachodnie koncepcje monarchii konstytucyjnej. Nigdy jednak nie uznali monarchii absolutnej za jedyną właściwą formę ustrojową. Kreowali natomiast wizje monarchii patriarchalnej, której władca opiera się na zaufaniu ludu, wyrażanym na zwoływanych wiecach.
Inspiracją dla słowianofilów był europejski romantyzm; jego idee zostały zaadaptowane na grunt rosyjski i wzbogacone konceptami wywodzącymi się wprost z teologii prawosławnej. W ślad za romantykami niemieckimi słowianofile upatrywali w historii zmagań cielesnych i duchowych.
Nurtem konkurującym ze słowianofilstwem był w kulturze rosyjskiej okcydentalizm.
Spuścizna i odbiór Idee słowianofilów nie umarły wraz ze śmiercią ich autorów. Idee słowianofilstwa zostały rozwinięte w latach 60. XIX wieku w ideologii poczwiennictwa. Ideał całościowego poznania, to znaczy poznania jako organicznej i wszystko ogarniającej jedności, ogłoszony przez Kiriejewskiego i Chomiakowa, przyciągnął wielu myślicieli rosyjskich. Idea całościowej wiedzy została zaakceptowana np. przez Władimira Sołowjowa. Kiriejewski i Chomiakow mówili, że całościowa prawda może zostać odkryta jedynie przez harmonijnego człowieka.